Leo Krans


Sollicitatie en promotie

Aangezien ik een aantal vragen heb gehad over hoe ik met psychologische kennis beter kan solliciteren, heb ik mijn gedachten er eens over laten gaan. Vandaar deze vreemde eend in de bijt.

Geen grote geheimen of slimme trucjes. Je vindt hierin alleen de enige en juiste adviezen om vooruit te gaan qua solliciteren en promotie. Probeer deze "simpele" adviezen maar eens uit en je zult zien dat ze werken. Het eerste gedeelte zijn tips over solliciteren. Het tweede gaat over promotie.

Tips voor sollicitatie:

  • Vacatures in de krant. Dit lijkt logisch, maar toch maken velen er geen gebruik van. Men denkt te makkelijk dat het op deze manier toch niet lukt, want "er komen zoveel reacties dat je toch geen kans maakt." Misschien is het niet altijd zo en wat heb je te verliezen ? Een postzegel van 80 cent ? Niks doen betekent geen kans, terwijl iets doen resulteert in een kleine kans. Zorg er dan voor dat je wel opvalt. Heb je "ervaring" met vele afwijzingen, ga dan wat veranderen. Of je kunt de inhoud van je brief veranderen of het uiterlijk. Of beiden. Laat duidelijk merken dat je zeer gemotiveerd bent om te werken! ('Ik wil zo ontzettend graag werken." "Ik word gek van het niks doen.") Laat ook merken dat je wilt (bij)leren om je werk zo goed mogelijk te doen. Overdrijf desnoods een beetje. ("U hoeft maar te bellen en ik ben binnen een half uur bij u aanwezig om te beginnen. Mijn brood ligt gesmeerd klaar in de keuken.") Uiteraard weet de personeelchef dat dit overdreven is, maar voelt wel hoe graag je wilt werken. Je brief valt op dus en dit is zeer belangrijk. Je kop steekt nu boven het maaiveld. Afgezien van opleiding, zoeken bedrijven naar gemotiveerd personeel. Bij sommige bedrijven is de motivatie zelfs belangrijker dan opleiding. Laat dus duidelijk blijken dat je wilt werken en alles wilt aanpakken wat noodzakelijk is. Uiteraard is dit geen garantie voor een baan, maar je verhoogt wel de kans er op. Een brief die begint met: "Naar aanleiding van uw advertentie" valt absoluut niet op. Bijna iedereen doet dit. Begin je echter met: "Hou maar op met zoeken, ik ben de persoon die u zoekt", wekt gegarandeerd de belangstelling. Je kunt ook proberen of een speciaal uiterlijk van je brief betere resultaten geeft. Gekleurde enveloppen of een gekleurde brief. Groter formaat, of ander model (ruitvorm of rond bijvoorbeeld). Je brief kun je dan bijvoorbeeld laten beginnen met: "Dat het uiterlijk een beetje anders is dan normaal, is omdat ik wil dat mijn brief opvalt, want ik wil ontzettend graag werken." Of de brief getypt of geschreven moet worden, ligt aan je eigen voorkeur. Maar als je schrijft, schrijf dan alsjeblieft zeer netjes. Een slordig handschrift verlaagt je kansen. Maar vooral, laat je ook niet ontmoedigen als je niet direct een positieve reactie krijgt. Niet iedere personeelchef reageert positief op een ander soort sollicitatiebrief.
  • Arbeidsbureau. Ook hier heb je niks te verliezen als je gaat. Ook hier geldt, niet geschoten is altijd mis. Ga desnoods iedere dag. Door vaak te komen, trek je de aandacht van het personeel op het arbeidsbureau. Daardoor zullen ze je meer willen helpen, want ze voelen dat je gemotiveerd bent. Wees ook tegenover hun dus enthousiast en positief. ("Kan ik hier gelijk bellen." "Kun je niet gelijk voor me bellen.") Zodra je een aanbod hebt gekregen en daar niet kan bellen, loop je vlot naar buiten en laat je merken dat je direct gaat bellen ("Is hier een telefooncel in de buurt"). Je motivatie moet hun opvallen. Niet alleen maak je daardoor een grotere kans, maar ze zullen eerder aan je denken als er een nieuwe vacature is. Zorg er dus voor dat je er vaste klant wordt en daardoor kun je je voordeel er mee doen.
  • Uitzendbureaus. Laat je op alle uitzendbureaus inschrijven die ook maar enigszins bij je in de buurt zijn. Maak van je achtergrond (opleiding, ervaring, hobby's) een nette getypte of geprinte brief (je C.V.), zodat je niet iedere keer alles moet gaan opzoeken. Maak er kopieën van en ook van je andere papieren (cijferlijsten, getuigschriften, diploma's), zodat je complete pakketjes krijgt. Als je dit meeneemt naar de uitzendbureaus maak je het jezelf een stuk makkelijker. Deze C.V.-pakketten kun je ook meesturen met je sollicitatiebrieven. Dit maakt een verzorgde en serieuze indruk. Voor degenen die een beetje lef hebben: Je kunt zelfs zo ver gaan om een of beide van je ouders te vragen om een aanbevelingsbrief te maken en deze mee te sturen. Zoiets als: "Ik ken mijn dochter nu al jaren en kan u met alle zekerheid vertellen dat ze een aanwinst voor uw bedrijf zal zijn." Ook dit valt op en kan in het voordeel werken. Of vraag je buurman, je opa of je ex-leraar om een brief te schrijven. Niet alleen kan het bevorderlijk voor je succes zijn, maar de personen van wie je een aanbevelingsbrief vraagt, zullen het leuk vinden om zoiets te doen. Ouders die solliciteren kunnen misschien een brief meesturen van de kinderen. "Mijn vader / moeder (papa / mama) is heel lief en kan heel hard werken." Maar gebruik alsjeblieft geen zielige toon om medelijden op te wekken. Het moet meer een spontane en leuke reactie zijn.
  • Zet zelf een advertentie. Door zelf een advertentie te zetten vestig je de aandacht op jezelf. Niet alleen kun je onder de aandacht komen van iemand die op dat moment net een werknemer zoekt, maar door te adverteren geef je duidelijk blijk dat je graag wilt werken. Werkgevers en personeelchefs hebben meestal interesse in dit soort mensen. De advertenties waar je gratis kunt adverteren staan meestal bol van zoekenden, dus hier zijn je kansen beperkt. Uiteraard moet je er wel een advertentie in zetten, want iedere kans is meegenomen. Ik wil je wel even waarschuwen. Er kunnen namelijk reacties op je advertentie komen die wat vaag zijn. Vraag daarom duidelijk wat de bedoeling is. Afgezien van duistere praktijken, kun je ook reacties krijgen van zoiets als: "Ik kan het door de telefoon niet uitleggen. Kun je op die en die dag daar en daar zijn?" Meestal gaat het om MLM oftewel Netwerkmarketing of colportage. Met MLM is op zich niks mis mee als het om een goed bedrijf gaat (er zijn namelijk ook slechten), maar voor iemand die werkloos is, is het wat minder geschikt. De sociale dienst doet moeilijk en de verdiensten vallen (in het begin) tegen. Het is iets wat je moet opbouwen. De weinige verdiensten (als je er al aan mag beginnen) moet je opgeven. Dus schiet er niks mee op. Krijg je geen duidelijk antwoord, ga er dan niet op in. Je advertentie moet duidelijke en aandachtopwekkend zijn. ("Werklustige duizendpoot zoekt werk in ……….branche.")
  • Ongevraagd solliciteren. Dit kan een sterk wapen zijn als je het goed aanpakt. Met ongevraagd solliciteren bedoel ik dat je bedrijven gaat benaderen, zonder dat zij blijk geven dat zij mensen zoeken. Dit doe je als volgt: Je gaat een brief opstellen waarin je overduidelijk laat blijken dat je graag wilt werken (zie ook hierboven). Daarnaast vermeld je wat je ervaringen zijn en wat voor getuigschriften je hebt. Nu heb je twee mogelijkheden wat lengte van de brief betreft. Je kunt of kort en duidelijk zijn, of uitgebreid. Welke meer succes heeft, is moeilijk te bepalen. In een korte brief (maximaal een kantje) kun je voorkomen dat de personeelchef verveelt raakt en je brief voortijdig weglegt. Met een lange brief heb je het voordeel dat je meer kunt overtuigen. Het nadeel van een korte brief kan zijn dat je te weinig overtuigd. Het nadeel van een lange brief kan zijn dat je te langdradig wordt en de desbetreffende persoon gaat vervelen. Maar een lange brief (desnoods 3-10 kantjes) is het niet onmogelijk dat je diepe indruk maakt. Het beste lijkt mij om beiden uit te proberen en de reacties af te wachten. Door ongevraagd solliciteren heb je een aantal voordelen: 1) Geen concurrentie. 2) Laat blijken dat je gemotiveerd bent en initiatief hebt. 3) Het bedrijf kan misschien advertentiekosten besparen. 4) Je valt op. Het risico zijn alleen de verzendkosten. Dus wat heb je te verliezen. Je kunt de brief of per post versturen (kopieën maken), of per fax. Persoonlijk lijkt mij per post beter. Het is misschien iets minder goedkoop, maar komt wat beter over. Maar je zou de fax ook kunnen uitproberen. En wees vooral niet te bescheiden. Je moet niet opzien tegen 100 brieven. Doordat je niet op een advertentie reageert, kun je de brief openen met: "Geachte Heer / Mevrouw" en kun je kopieën maken. De totale kosten zijn 100 postzegels van 80 cent en 5 gulden aan kopiekosten. Voor deze F 85, - heb je een behoorlijke kans en een spannende tijd. Gebruik geen goedkoop papier en enveloppen. Dit maakt een slechte indruk.
  • Als je langer dan een jaar werkloos bent en voldoet aan een paar bescheiden voorwaarden, moet je naar het Arbeidsbureau gaan en informeren naar Melkert-banen. Als je gemotiveerd bent om te werken, ben je vaak al bijna aangenomen. Dit zijn niet altijd de mooiste baantjes (soms wel), maar je hebt alvast een begin. Vanuit die positie, kun je makkelijker opklimmen dan vanuit de werkloze positie (zie "Tips voor promotie") Ik spreek uit ervaring, want ik heb dit traject ook afgelegd.
  • Op je sollicitatiegesprek is het belangrijk dat je kleding correct is. Gedraag je fatsoenlijk. Scheer je. Niet te veel of geen reukwater. Drink geen alcohol voor die tijd. In de meeste gevallen is "U" het beste om mee aan te spreken. Wees vriendelijk. Wees bereid tot om- of bijscholing. Geef een hand. Zit rechtop. Luister aandachtig.
  • Internet. Zoek op je functie + vacature. Kijk op www.pagina.nl naar vacature pagina's.

Probeer je te verplaatsen in degene die het personeel zoekt.

Tips voor promotie:

  • Doe je werk goed. Dit is de allerbelangrijkste manier om promotie te maken. Het is voor je baas een teken dat je verantwoordelijkheidsgevoel hebt. Een goede baas of personeelchef weet dat als je je best doet in je huidige werk, je ook je best zult doen in een hogere positie. Wat versta ik onder je werk goed doen. Hieronder versta ik onder andere je werkzaamheden zo goed mogelijk proberen te doen, op tijd komen en niet te vroeg weggaan, toepasselijk gekleed zijn, correcte houding tegenover je baas en collega's en initiatieven tonen. Dit laatste duidt er voor je baas op, dat je betrokken bent bij hetgeen je doet en niet alleen maar uitvoert wat er van je verlangd wordt. Iemand die constant moeilijk doet tegenover zijn superieur, of altijd loopt te klagen, verknoeid zijn eigen kansen. De werktijden niet nakomen levert je misschien wat extra tijd op, maar je verknoeit wel je eigen toekomst.
  • Neem afstand van collega's die een minder prettige of negatieve werkhouding hebben, want ze trekken je mee omlaag. Als je een aantal van deze mensen om je heen hebt zul je waarschijnlijk moeten kiezen tussen je eigen toekomst en "er bij horen." Een middenweg bestaat dan meestal niet. Als je je schaart bij dwarsliggers, zal je baas niet echt de behoefte hebben om je voor promotie in aanmerking te laten komen. Wil je promotie maken en toch bij de dwarsliggers willen horen, dan zul je meestal kritiek krijgen van hun, want ze vinden je waarschijnlijk een slijmerd. Maak je hier niet druk om.
  • Wat slijmen betreft, het volgende. Met slijmen denk je misschien in het gevlij te komen bij je meerderen, maar dit zal maar bij enkelen het geval zijn. Ik zeg dus niet dat het onmogelijk is, alleen dat de kans klein is. Met slijmen wek je namelijk een zwakke indruk en dit hoort niet bij iemand die hogerop wil. Er is een levensgroot verschil tussen slijmen en je werk goed doen. Als je je werk goed wilt doen, is niet onmogelijk dat je je baas af en toe eens moet tegenspreken als de situatie er naar is. Initiatief tonen is ook iets dat bij een verantwoordelijk voelend iemand hoort en niet bij een slijmerd. Maar niet iedere baas vindt het prettig als "lageren" te veel initiatief hebben, want dan voelt hij zich bedreigt in zijn positie.
  • Studeer bij en zorg ervoor dat je zo veel mogelijk over het bedrijf weet. Alles wat je extra doet, betekent dat je steeds meer je huidige niveau gaat ontstijgen. Een extra cursus kan nooit kwaad. Het kan je helpen bij je weg omhoog en bij sollicitaties naar andere bedrijven. Daarnaast maakt het ook een positieve indruk. Het "per ongeluk" onder de aandacht brengen van je studie, kun je doen door toevallig wat papierwerk op je bureau te laten liggen, anderen mee te laten luisteren naar je telefoongesprekken hierover en bijvoorbeeld door in je pauzes te gaan studeren. Begin je er vanzelf over te praten, dan lijkt het zo opschepperig. Vermijd dit.
  • Als je niet hogerop kunt in je huidige bedrijf, moet je gaan solliciteren bij andere bedrijven. Dan kun je kiezen of je het stiekem gaan doen of het niet te verbergen. Het ligt namelijk aan je huidige werksituatie. Verwacht je vervelende reacties en loop je dan bepaalde risico's, hou het dan voor jezelf. Vermeld dan in je sollicitatiebrief je huidige werkgever niet of zeg dat je huidige baas het nog niet hoeft te weten. Heb je niks te verbergen tegenover je eventuele nieuwe baas en via hem komt je huidige baas te weten dat je weg wilt en hij vraagt om opheldering, dan kun je zoiets zeggen als: "Ik zou graag een betere positie willen, maar in dit bedrijf is het jammer genoeg niet mogelijk. Dat heb ik al geprobeerd. Het liefste zou ik hier willen blijven, maar ik moet ook aan mijn toekomst denken." Dan is het niet onmogelijk dat het dan plotseling wel mogelijk is om promotie te maken in je eigen bedrijf. Vooral als je aan het volgende punt voldoet. Je kunt ook eventueel laten doorschemeren aan je baas dat je er over denkt om misschien te gaan solliciteren bij een ander bedrijf. Uiteraard moet je dat niet doen als ze je graag zien vertrekken.
  • Mijn laatste tip is dat je er voor moet gaan zorgen dat je onmisbaar gaat worden in je huidige bedrijf. Zorg dat je dingen doet en weet die anderen niet kunnen. Vertel daarom niet alles wat je weet. Als je bijvoorbeeld de enige bent die weet hoe de computer werkt, zit je op een sleutelpositie. Zoiets kan helpen, want op dit gebied ben je onmisbaar. Zorg dat je goed contact hebt met bazen en collega's (niet door slijmen svp), zodat ze je niet kwijt willen. Laat ook zien dat je verantwoordelijkheidsgevoel hebt. Het is een koud kunstje om minder te presteren als je niet gecontroleerd wordt, maar vroeg of laat komt zoiets toch wel boven water. En goed werk leveren geeft een goed gevoel.

Wat je doet en wilt, wordt bepaald door je eigen houding. Je kunt constant kiezen hoe je iets benadert. Je kunt de weg van onverantwoordelijkheid nemen (ik noem het onvolwassenheid) of kiezen voor de weg naar rijpheid en groei. Het is maar net wat je wilt.

Wil je nog veel meer weten? Wil je jezelf verbeteren? Mijn boek helpt je.